ANP – In een opzienbarende verklaring die premier Mark Rutte afgelopen zaterdagnacht om 3 uur door de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) uit liet gaan is het Koninklijk Huis per direct afgeschaft om geld vrij te maken voor het bestrijden van de coronacrisis.  

“Dat de monarchie wereldwijd al sinds enkele eeuwen als een achterlijk instituut wordt beschouwd moge voor iedereen in Nederland duidelijk zijn. Laten we wel wezen, dierbare burgers van Nederland, onze fiere voorouders hebben de Spaanse koning Filips II niet voor niets in de zestiende eeuw van de troon gestoten. Ons dierbare vaderland had vervolgens als republiek eeuwenlang een voorbeeldfunctie in de wereld. De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden werd een wereldmacht waar vrijheid van handel, meningsuiting en godsdienst een vanzelfsprekendheid waren en waar vrije geesten een thuishaven kregen die zij in eigen land moesten ontberen. U mag hierbij denken aan de Franse wiskundige en filosoof René Descartes, die twintig jaar van zijn vruchtbare leven in Nederland verbleef en die bij het grote publiek vooral bekend is vanwege zijn tijdloze uitspraak “Ik denk, dus ik besta/Ik denk, dus ik ben,” bekender geworden in de Latijnse variant “Cogito ergo sum.” Wie zelfstandig kan denken, kan onmogelijk een voorstander van de monarchie zijn. 

Met het afschaffen van de monarchie wordt per direct ongeveer 900 miljoen tot 1 miljard euro vrijgemaakt. Geld dat zal worden gebruikt ter bestrijding van de gevolgen van de coronacrisis. Al het bezit van leden van de koninklijke familie zal per direct aan de Nederlandse staat toekomen. Bovendien hoeft de belastingbetaler niet langer op te draaien voor de jaarlijkse 40 miljoen euro die worden verkwist aan toelagen voor leden van het Koninklijk Huis, het onderhouden van hun wagenpark, paarden en koetsen, en al het personeel dat daarbij hoort.  

Beste burgers, in deze woelige tijden hebben we meer aan mondkapjes dan aan een geldverkwistende monarchie. Alle leden van de koninklijke familie komen per direct in aanmerking voor een bijstandsuitkering. Bij dit laatste besluit is een uitzondering gemaakt voor prins Bernhard junior, die zich al sinds jaren verrijkt op een manier waar de spreekwoordelijke honden geen brood van lusten. Prins Bernhard junior is een uur geleden in voorlopige hechtenis genomen en zal de straf krijgen die hij verdient. 

Tot slot wil ik zeggen dat Koningsdag per direct is afgeschaft en morgen dan ook geen doorgang zal vinden. Alleen samen kunnen wij de coronacrisis de baas worden. Daar hebben wij geen oranje gekleurde zakkenvullers bij nodig. Ik dank u allen voor uw aandacht.” 

De huidige coronacrisis doet bij grote delen van de mensheid een beroep op soms ingrijpende aanpassingen aan tal van geboden en verboden om het welzijn van zoveel mogelijk mensen te waarborgen. Het ene land voelt zich gedwongen om verdergaande maatregelen te nemen dan het andere.  

Dat de economie van praktisch alle landen hard wordt getroffen is een feit. Daarbij dient wel opgemerkt te worden dat bepaalde beroepsgroepen veel harder worden getroffen dan andere en er zelfs beroepsgroepen zijn die profiteren van de coronacrisis.  

Via de media hebben we de verspreiding van de corona-pandemie van dag tot dag kunnen volgen. We zagen hoe eerst de Chinese stad Wuhan getroffen werd door het virus. Al snel was de regio Lombardije in het Noorden van Italië een nieuwe brandhaard van het coronavirus. Geschokt keken we naar beelden op de televisie waarop te zien was hoe mortuaria, begraafplaatsen en crematoria in de zwaar getroffen stad Bergamo de aanvoer van slachtoffers van het virus niet meer aan konden. Stoffelijke overschotten werden in geïmproviseerde koelcellen gestald of naar het Zuiden van het land gevlogen om aldaar gecremeerd te worden. Het Italiaanse leger moest eraan te pas komen om het transport van coronaslachtoffers in acceptabele banen te leiden.  

Langzaam kregen we het gevoel dat er een dystopische oorlog met een onzichtbare vijand aan de gang was. Na Lombardije volgden de nieuwe brandhaarden van de coronapandemie elkaar snel op: Spanje in Europa, al snel gevolgd door de Verenigde Staten, met name de staat en stad New York. 

Het is frappant en wrang dat er tijdens de coronacrisis praktisch met geen woord gerept wordt over in welke mate het continent Afrika door het coronavirus getroffen wordt. Een kenmerk van een pandemie is juist dat de hele wereld getroffen wordt. Een virus laat zich niet stoppen door landsgrenzen, treft rijk en arm, laat staan dat huidskleur een rol speelt. 

Het continent Afrika is qua oppervlakte drie keer groter dan Europa en telt ruim een half miljard meer inwoners. Dit moet betekenen dat talloze Afrikanen met het coronavirus zijn besmet of eraan zijn overleden.  

We hebben om een aantal redenen geen weet van de omvang van de coronacrisis in Afrika. In Afrika is in de meeste van de 54 landen geen geld om mensen te testen op het coronavirus. Afrika kent een enorm gebrek aan fatsoenlijke zorg. In grote delen van dit vergeten continent bevindt het dichtstbijzijnde ziekenhuis zich op honderden en soms zelfs duizenden kilometers afstand. In sommige Afrikaanse landen, zoals bijvoorbeeld Zimbabwe, is het aantal IC-bedden nul en heeft men geen beschikking over beademingsapparatuur. 

In de laatste decennia had het Rijke Westen nauwelijks aandacht voor de hongersnoden, epidemieën en oorlogen die Afrika troffen. Ook tijdens de huidige coronacrisis is werkelijke betrokkenheid, aandacht en empathie voor de 1,3 miljard Afrikanen ver te zoeken.  

Het vergeten continent Afrika bevindt zich al sinds mensenheugenis in een isolement. Alleen als er behoefte was aan gratis arbeidskrachten, denk hierbij aan de vroegere katoenplantages in het Zuiden van de Verenigde Staten, of grondstoffen als goud en diamant, trok het vergeten continent de aandacht van het Rijke Westen. 

Horst Köhler, die van 2004 tot en met 2010 bondspresident was van Duitsland, zei ooit dat we de menselijkheid van de wereld moeten afmeten aan het lot van Afrika. Als dat zo is hebben we nog een lange weg te gaan op weg naar een menselijker wereld. 

“Je bent oud genoeg om te weten dat het niet voor niets is dat niemand reclame maakt voor de realiteit van je leven.”

Johan Harstad in: ‘Max, Mischa & het Tet-offensief’, 2015.

Deze verhalenbundel van de hand van de eigengereide auteur Mabelus (1965) bevat twintig verhalen die deels eerder zijn verschenen via verschillende mediakanalen, maar ook verhalen die nieuw zijn. De schrijfstijl die gehanteerd wordt kan als provocerend en plat ervaren worden, maar past bij de verhalen en onderwerpen die aangehaald worden. Mabelus maakt handig gebruik van taal en is een woordkunstenaar in zijn puurste vorm. Het leeuwendeel van de verhalen gaat over de liefde in verschillende vormen. Tussen man en vrouw, binnen een familie en voor de medemens. De overige verhalen neigen meer naar fictie en zijn wat absurder van aard. Allen zijn fascinerend. Rode draad door de bundel is een fictief interview met Mabelus dat in drie passages is opgedeeld. Hierbij worden de nodige clichés rondom schrijvers aangehaald en zet hij zichzelf neer als norse dronkenlap. Mabelus schuwt dan ook niet om zichzelf en andere schrijvers op de hak te nemen. Al met al een authentieke bundel die met een vlotte pen en het nodige sarcasme geschreven is. Mabelus schreef eerder ‘Kathmandu Hipsters’.

Nadat ik in juli 1985 mijn propedeuse geschiedenis aan de Vrije Universiteit te Amsterdam had behaald, maakte ik een kleine twee maanden later de overstap naar de Universiteit van Amsterdam om te beginnen met de doctoraalstudie Ruslandkunde. De Sovjet-Unie (1917-1991) bestond nog en weinig mensen konden vermoeden dat deze communistische constante van de twintigste eeuw zes jaar later zou imploderen. Je begrijpt dat mijn naam als columnist voor de SP, Salonsocialist, niet uit de lucht is komen vallen.

Als doctoraalstudent maakte ik al snel kennis met leven en werk van Vladimir Vysotski (1938-1980). Vysotski was een in de Sovjet-Unie mateloos populaire acteur, dichter en zanger. In Rusland wordt hij nog steeds gezien als de grootste singer-songwriter van de vorige eeuw. Op het toneel, maar vooral op het scherm van bioscoop en televisie, was hij tijdens zijn korte leven vaak te bewonderen.

Van de naar schatting 700 liederen die hij tijdens zijn leven schreef en opnam mochten er van het toenmalige communistische regime slechts een handvol op vinyl worden uitgebracht door platenlabel “Melodija”, de enige platenmaatschappij die de Sovjet-Unie kende. Illegaal gekopieerde cassettebandjes met daarop het unieke rauwe stem en gitaargeluid van de Moskovische bard bereikten echter een publiek van vele tientallen miljoenen mensen binnen de Sovjet-Unie. Reden hiervoor was het feit dat Vysotski in zijn teksten, vaak in de taal van de straat sprak, over talrijke onderwerpen die in zijn land en tijd taboe waren: prostitutie, misdaad, alcoholisme, antisemitisme en in metaforen gegoten kritiek op zijn door communisten geregeerde vaderland.

Vysotski hield er een ruige levensstijl vol drank en drugs op na, die hem in de zomer van 1980 fataal werd. Bij zijn uitvaart in Moskou waren honderdduizenden mensen op de been.

In deze woelige en haast apocalyptische tijden van de coronacrisis moet ik regelmatig denken aan teksten van Vysotski die van toepassing lijken op de wereld waarin wij nu leven. Ik wil jullie graag kennis laten maken met het werk van Vysotski in de vorm van een van zijn liedteksten die in vertaling “Lied over de aarde” luidt:

Lied over de aarde

Wie beweert: Alles ligt in de as?

Strooi op aarde maar niet meer je zaden,

Van de aarde rest slechts een karkas.

Nee, heel even maar stokte haar adem.

’t Moederschap ontneem je haar nooit.

Net zomin als je leegschept de zeeën.

Niet in lijkwade, maar rouwkleed getooid,

Dood? Wie heeft er nu zulke ideeën?

Elke loopgraaf, een snee, diepgekloofd,

En de bomgaten, gapende wonden,

Elke zenuw der aarde ligt bloot.

Helse pijnen heeft zij ondervonden.

O nee! Schrijf haar niet af als verminkt!

Zij verdraagt alles, zal overleven.

Wie beweert dat de aarde niet zingt?

Niet een teken van leven zal geven?

Nee! Zij zingt, en er zal nooit een klacht

Uit haar gapende wonden ontsnappen.

Zij is onze ziel, onze kracht.

Nee, geen laars zal haar kunnen vertrappen.

Wie gelooft er: de aarde is dood?

Nee, heel even maar stokte haar adem.

(Vertaling: Judit Starreveld in: De Tweede Ronde. Jaargang 14, 1993)

De Salonsocialist

Geen mens weet dat de meeste poezen en katten de taal van hun “baasjes” zonder enig probleem verstaan. Ik zet “baasjes” tussen aanhalingstekens, omdat wij schijt hebben aan de mensen die elke dag onze bakjes met proviand vullen. Wij gaan onze gang. Zo trouw als een hond kun je ons niet noemen.

Begrijp me goed, een Nederlandse poes verstaat vanzelfsprekend Nederlands en een Italiaanse poes vanzelfsprekend Italiaans.

Er zijn natuurlijk uitzonderingen. Zo ken ik een poes waarvan het baasje de hele dag naar Duitse soapseries kijkt. Die poes spreekt Nederlands én Duits.

Helaas zijn onze stembanden zo ontworpen dat we alleen maar kunnen miauwen en spinnen. We kunnen nooit iets terugzeggen. Ik krijg er een kattenbrokje van in mijn keel.

‘De stoeipoes’ verscheen als eerste op 24 maart 2020 op 120w.nl.

Veel mensen associëren het socialisme met een overheid die voor een groot deel bepaalt hoe de burgers moeten leven. Een voorbeeld hiervan is dat hoe meer je verdient, hoe meer inkomstenbelasting je betaalt. Dit is vooral een gruwel voor sommigen van de allerrijksten onder ons, die menen dat het de schuld van de overheid is dat ze geen derde huis op de Malediven of een Jaguar cabriolet kunnen kopen.

Het eerste is heel vervelend, omdat de Malediven bij de huidige stikstofuitstoot nog deze eeuw onder water zullen staan.

Als je niet in het bezit bent van een Jaguar cabriolet moet je de sensatie van een frisse wind door je haren onder het rijden ontberen. Die wind voelt het prettigst aan als je op de topsnelheid van 300 kilometer per uur van een Jaguar cabriolet over de Nederlandse snelwegen raast. Ik vind het dan ook erg sneu en onrechtvaardig voor de bezitters van een dergelijke auto dat we sinds kort nog maar maximaal 100 kilometer per uur door ons rijke landje mogen scheuren. Wat is er toch veel leed in de wereld.

Aan de andere kant van onze maatschappij staan de tienduizenden dak- en thuislozen, die met veel geluk weer een dak boven hun hoofd kunnen krijgen en daarbij een uitkering met daarbij eventueel zorg- en huurtoeslag ontvangen. Veel mensen uit deze groep zijn vanwege fysieke of psychische aandoeningen nooit meer in staat om te werken. Daarbij ligt vanzelfsprekend een groot sociaal isolement op de loer.

Wat heeft dit alles met Franklin Delano Roosevelt te maken? Roosevelt was van 1933 tot en met zijn dood op 12 april 1945 president van de Verenigde Staten. Enkele maanden voor zijn overlijden werd hij voor de vierde keer gekozen tot president en is daarmee de enige Amerikaanse president die langer dan acht jaar heeft mogen regeren. Iets wat genoeg zegt over zijn enorme populariteit onder de Amerikaanse bevolking.

Roosevelt kwam in 1933 aan de macht: vier jaar na het begin van de grootste economische wereldcrisis in de moderne tijd, die begon met de beurskrach (of -crash) van 1929, de plotselinge ineenstorting van de aandelenkoersen op de beurs van Wall Street, New York. De beurskrach had wereldwijd catastrofale gevolgen en gold als directe oorzaak van de crisis van de jaren 30.

Roosevelt’s voorganger president Herbert Hoover had geen adequaat antwoord op de crisis, die wereldwijd tot massale armoede en andere ellende zorgde. Dit kan niet gezegd worden van Roosevelt. Hij kwam met een revolutionair plan om de crisis te bestrijden, de zogeheten New Deal. De Amerikaanse New Deal was een omvangrijk sociaal en economisch hervormingsprogramma van de overheid om de Verenigde Staten uit het slop van de Grote Depressie, zoals de crisis in de VS ook wel genoemd werd, te trekken. Een sterke en alomvattende interventie door de overheid werd als noodzakelijk gezien om de crisis te doorstaan en vooral weer boven te komen.

De coronacrisis laat overduidelijk zien dat kordate en ingrijpende overheidsmaatregelen in tijden van crisis noodzakelijk zijn. Je moet er niet aan denken dat we in deze tijden overgeleverd zouden zijn aan extreme neo-liberale politici en multinationals die denken dat marktwerking alle maatschappelijke problemen vanzelf oplost.

De vuistdikke biografie van Roosevelt van de hand van de Amerikaanse historicus H.W.Brands uit 2008 is getiteld “Traitor to his class”, wat je zou kunnen vertalen met “Verrader van zijn eigen klasse”.

Roosevelt kwam uit een zeer welgestelde familie van miljonairs, maar dit betekende niet automatisch dat hij zijn leven wijdde aan het vergroten van zijn eigen vermogen of golfen met puissant rijke topmanagers van multinationals. Roosevelt zag het als zijn missie om het leven van iedereen weer beter en waardig te maken. Ik heb het al vaker in mijn columns gezegd: je hoeft niet arm te zijn om je hart “links” te dragen.

De huidige coronacrisis, die iedereen wereldwijd vaak hard treft, laat zien dat een actief en ingrijpend handelende overheid in tijden van crisis nodig is om het geluk van allen op de lange termijn te verbeteren en te waarborgen. Roosevelt verdient juist respect omdat hij als geen ander heeft laten zien dat hij respect had voor iedereen en het onverteerbaar vond dat zoveel mensen moesten lijden als gevolg van de toenmalige economische crisis.

Het voelt goed om te zien dat overheden in deze onzekere tijd wereldwijd hun verantwoordelijkheid nemen om de gevolgen van de coronacrisis zoveel mogelijk te beperken, zodat we samen deze crisis te boven komen.

De Salonsocialist

Helaas gaan vanaf vandaag alle bibliotheken dicht. Als je om onderhoudende en humoristische lectuur verlegen zit kun je via alle webshops mijn zinderende debuutroman Kathmandu Hipsters of de hartverscheurende verhalenbundel Hoe ik liefde vergat te geven bestellen.
Heb je een smalle beurs of geen zin om de deur uit te gaan, bezoek dan mijn website petermabelus.com, een literair pretpark waar je honderden verhalen, artikelen en gedichten gratis kunt lezen. Veel leesplezier toegewenst!

Ik ben niet trots op de misdaad waarvoor ik veroordeeld ben. Ik moet wel zeggen dat ik de straf, die ik daarna moest ondergaan, in geen enkel opzicht evenredig vindt aan hetgeen ik in een vlaag van verstandsverbijstering mijn schoonmoeder op haar verjaardag heb aangedaan. Zij heeft het einde van haar verjaardag niet levend meegemaakt.

Ik werd op de eerste dag van mijn hechtenis in een soort elektrische stoel gezet. Mijn armen en benen vastgebonden aan armleuning en stoelpoot. Op mijn hoofd werd een koptelefoon geplaatst.

Voor mij stond een televisietoestel. Op het moment dat het toestel werd aangezet zag ik het cijfer vier in de linkerbovenhoek van het scherm. Ik werd overvallen door de grootste paniekaanval van mijn leven.

‘RTL Boulevard’ verscheen als eerste op 14 maart 2020 op 120w.nl en werd uitgeroepen tot weekwinnaar van week 11, 2020.